De zorg verandert. Mensen worden ouder, hebben langer zorg nodig en blijven langer zelfstandig wonen. Tegelijkertijd neemt het aantal zorgprofessionals af. Dat vraagt om een andere manier van kijken naar zorg: wat is echt nodig, wie kan wat doen en hoe blijven we samen goede zorg bieden? Bij Savant staan die vragen centraal in de training Samen zorgen.
Steeds meer medewerkers van Savant volgen deze training. Het doel is het gesprek voeren over toekomstbestendige zorg. Niet door simpelweg zorg te verminderen, maar door bewuster te kijken naar zelfredzaamheid, het sociale netwerk van cliënten en de inzet van zorgtechnologie.
Anders kijken naar zorg
De kern van Samen zorgen is dat zorg niet altijd vanzelfsprekend door een zorgprofessional hoeft te worden geleverd. Soms kan iemand (met een beetje ondersteuning) zelf iets doen, soms kan familie of het netwerk helpen, en soms biedt technologie een oplossing. Pas als laatste komt professionele zorg in beeld.
Die gedachte wordt in de training uitgelegd aan de hand van de schijf van vijf. Je kunt dat zien als een verdeling van verantwoordelijkheden. Elke schijf zegt iets over wie of wat bijdraagt aan de zorg voor de cliënt: van hulpmiddelen tot netwerk en zorgmedewerker. Door die samen in balans te brengen, blijft zorg ook in de toekomst haalbaar.
Saskia: "Het doel is niet om de zorg af te schalen."
Het gesprek aangaan
Volgens Samen zorgen-trainer Saskia Jansen denken collega’s bij aanvang soms dat de training draait om ‘zorg afschalen’. “Maar dat is niet het doel,” legt ze uit. “Het gaat erom dat we samen het goede gesprek voeren: doen we de juiste dingen vanuit onze expertise? En hoe kunnen we de zelfstandigheid van cliënten zo lang mogelijk ondersteunen?”
Dat gesprek voeren blijkt in de praktijk waardevol, maar soms ook spannend. Verpleegkundige Robin de Jong van wijkteam Asten merkt dat collega’s onderling niet altijd hetzelfde werken. “Dan zegt een cliënt: ‘de één doet dit wel en de ander niet’. Dat kan al gaan over kleine dingen, zoals gordijnen openen. Door samen te bespreken wat bij de cliënt hoort, wat bij naasten en wat bij de zorg, krijg je meer duidelijkheid en draagvlak.”
Sandra: “Een hulpvraag betekent niet automatisch dat een professional het moet oplossen. De training helpt om dat gesprek op een goede manier te voeren.”
Ook Sandra Kusters, coördinator welbevinden bij Savant Sonnehove, gebruikt de schijf van vijf in gesprekken met cliënten en collega’s. “Een hulpvraag betekent niet automatisch dat een professional het moet oplossen. De training helpt om dat gesprek op een goede manier te voeren.”
Bewustwording en mindset
De training leidt vooral tot bewustwording. Veel zorgverleners doen vanuit goede bedoelingen meer dan nodig is. “We regelden soms dingen die cliënten ook prima zelf konden doen, zoals materialen bestellen,” vertelt Robin. “Door dat los te laten, stimuleer je zelfstandigheid. Dat is soms wennen, maar het is wel nodig.”
Sandra ziet vooral een verandering in mindset: “Als we een stapje terugzetten, kunnen we uiteindelijk meer mensen helpen. En dat is essentieel om de zorg toekomstbestendig te houden.”
Iedereen speelt een rol
Zorgmedewerkers zijn niet de enigen die met cliënten praten over zorg. Juist ook huishoudelijke medewerkers spelen een belangrijke rol. Zij komen vaak bij cliënten thuis en bouwen een vertrouwensband op. “Die nabijheid maakt hen een onmisbare schakel,” zegt Saskia. “Ze signaleren veranderingen en kunnen cliënten helpen wennen aan nieuwe vormen van zorg, zoals zorgtechnologie. Toekomstbestendige zorg vraagt om betrokkenheid van iedereen, van professionals tot naasten en samenleving.”
Op de foto: Sandra Kusters (links) en Saskia Jansen